Panik bozukluğu hastalığının en önemli belirtisi tekrarlayıcı ve beklenmedik panik atağıdır. Panik bozukluğu nedenlerinden biri olan tekrarlayıcı panik atağının genel belirtileri arasında; çarpıntı, göğüs sıkışması, terleme, nefes darlığı, titreme, bulantı, ölüm korkusu, kontrolünü kaybetme korkusu vardır. Bir panik atağında bu belirtilerinden en az 4 ve ya daha fazlası bulunur. Dörtten daha az belirtinin görüldüğü ataklara ise Kısıtlı Panik Atağı adı verilir.
Eğer kişi, tekrarlayıcı panik ataklarla birlikte, beklenmedik aniden panik atağın geleceğine ilişkin güçlü kaygılar taşıyorsa ve sonucunda öleceğine veya felç kalacağına inanıyorsa, bu kişide panik bozukluğu olabilir. Tanı koyma aşamasında, hekimler, kişilerin kalp sağlığıyla ilgili şüphelerini gidermek için bazı EKO, EKG gibi testler isteyebilirler. Hastalarda kronik kalp rahatsızlıkları göre sıklığı yüksektir.
Panik atağı şikayetleri olan hastaların, biyolojik nedenlerine ve tıbbi tanı alıp almadıklarına bakılır. Daha sonrasında, kişilerin panik atağı sıklığına, sırasındaki duygularına, düşüncelerine, panik atağıyla birlikte hayatlarında ne gibi olumsuzluklar ve değişimler yaşadıklarına odaklanırlar. Bu kişilerde genellikle tekrar panik atağı geçirmemek için hayatlarında kaçınma ve vazgeçme davranışları ortaya çıkabilir. Örneğin, hastaların çoğu kapalı alanlara girmekten çekinirler.
Bu alanda yapılmış araştırmalara göre, hastaların yaklaşık %60’ından fazlası, atakların geleceği yer ve durumlardan kaçınmaya başlarlar. Yalnız başına evde kalamaz, toplu taşıma araçlarına yalnız binemez, dar sokak veya köprülerden geçemez, kalabalık alışveriş merkezlerine ve pazar yerlerine ya yalnız başlarına giremezler ya da bir yakınıyla birlikte yoğun endişe ve kaygı duyarak girebilirler.
Hastaların yalnız başlarına panik atağının daha önce geldiği veya geleceğini zannettiklerini yerlere gidememe, o tür yerlerde kalamama durumlarına ”Agorafobi” denir.
Panik bozukluğu tedavisi mümkün bir hastalıktır.
İlaç Tedavisi
Panik Bozukluğu tedavisinde, beyin sinir hücrelerinde anormal çalışan hormonları düzenleyen ve panik atağı önleyici ilaçlar kullanılır. Doktorlar, hastaları için uygun ilacı seçerek, az bir dozla başlamalarına önerirler ve düzenli kontrollerle dozu konusunda düzenlemeler yaparlar. Düzenli kontroller sırasında hastalar bazı yan etkilerden şikayet edebilirler, doktorlar hastalara en uygun olan ilacı bulana kadar bu süreç devam edebilir.
Bilişsel Davranışçı Tedavi
Bilişsel Davranışçı tedavide, temel iki amaç üzerinde durulur.
- Hastaların, aslında ”zararsız” Panik atağı belirtileri hakkındaki yanlış inançlarını ve bilgileri düzeltilmesi ve panik atağı belirtilerinden; çarpıntı, nefes darlığı, titreme, baş dönmesi, ölüm korkusu gibi belirtilerle hastanın tek başına baş edilmesi yönünde hastayı desteklemek ve güçlendirmek amaçlanır.
- Hastanın, panik atağı geçirme kaygısıyla kaçındığı yer ve durumlarla aşamalı bir şekilde tekrar tekrar karşılaştırılması, böylece korkularıyla yüzleşmesi ve korkularına maruz bırakılarak korkularını yenmesi amaçlanır.
Bu tedavide, doktor hastaya bazı ”alıştırma ödevleri” verir. Bunlardan bazıları; tek başına asansöre binme, toplu taşıma araçlarını kullanma, pazar yerlerine gitme gibidir. Aslında, hasta hangi ortamlarda bulunmaktan kaçınıyorsa, hastayı o ortamlarda tek başına bulunması ve aşamalı olarak korkularının üzerine gidilmesi sağlanır.
Panik bozukluğu tedavisinde en iyi sonucu bu iki çeşit tedavi yöntemini birlikte uygulandığında alırız.
Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Kişiye özel değerlendirme için bir uzmana başvurunuz. İçerik Uzm. Dr. Mustafa Kemal Özcan tarafından hazırlanmış/gözden geçirilmiştir · Son güncelleme: .
Merak edilenler
Sıkça Sorulan Sorular
Panik Bozukluğu hakkında en çok sorulan sorular ve kısa yanıtları
Panik atağın genel belirtileri arasında çarpıntı, göğüs sıkışması, terleme, nefes darlığı, titreme, bulantı, ölüm korkusu ve kontrolünü kaybetme korkusu bulunur. Bir panik atağında bu belirtilerden en az dördü görülür; dörtten az belirtinin görüldüğü ataklara kısıtlı panik atağı denir.
Kişi tekrarlayan ve beklenmedik panik ataklar yaşıyor, yeni bir atağın aniden geleceğine dair güçlü kaygılar taşıyor ve atak sonucunda öleceğine ya da felç kalacağına inanıyorsa panik bozukluğu olabilir. Bu kişilerde tekrar atak geçirmemek için kaçınma ve vazgeçme davranışları da ortaya çıkabilir.
Tanı aşamasında hekimler, kişinin kalp sağlığıyla ilgili şüphelerini gidermek için EKO ve EKG gibi testler isteyebilir; biyolojik nedenler ve mevcut tıbbi tanılar araştırılır. Ardından atakların sıklığı, sırasında yaşanan duygu ve düşünceler ile atakların hayatta yol açtığı değişiklikler değerlendirilir.
Agorafobi, kişinin daha önce panik atağı geçirdiği ya da atak geleceğini düşündüğü yerlere yalnız gidememesi ve bu yerlerde kalamamasıdır. Kişi evde yalnız kalamayabilir, toplu taşımaya yalnız binemeyebilir, köprü, dar sokak veya kalabalık alışveriş merkezlerinden kaçınabilir ya da buralara ancak bir yakınıyla, yoğun kaygıyla girebilir.
Panik bozukluğu tedavisi mümkün bir hastalıktır. Tedavide panik atağı önleyici ilaçlar ve bilişsel davranışçı tedavi kullanılır; ilaç tedavisinde doz, düzenli kontrollerle hekim tarafından ayarlanır ve en iyi sonuç bu iki yöntem birlikte uygulandığında alınır.
Bilişsel davranışçı tedavide amaç, zararsız panik belirtileri hakkındaki yanlış inançları düzeltmek ve kişinin çarpıntı, nefes darlığı gibi belirtilerle tek başına baş edebilmesini desteklemektir. Ayrıca kaçınılan yer ve durumlarla aşamalı olarak tekrar tekrar karşılaşılır; tek başına asansöre binmek gibi alıştırma ödevleri verilir.
Sorunuzun yanıtını bulamadınız mı?
Uzman desteği almak için bizimle iletişime geçin
Fulya Terrace Şişli’deki muayenehanemizde veya online görüşme ile randevu planlayabilirsiniz.